Između istine, negiranja i realnosti: memorijalizacija ratnih zločina u Zvorniku - Džananović, Muamer (Novi Muallim, 2026)
UDK 341.322.5(497.6 Zvornik)"1992/1995" 94(497.6 Zvornik)"1992/1995" U periodu 1992–1995. godine na području Zvornika izvršeni su sistemski zločini nad Bošnjacima, uključujući oružani napad, okupaciju, zatočenja, mučenja, masovna pogubljenja i silovanja u brojnim logorima, među kojima su TŠC “Karakaj”, Dom kulture “Pilicaˮ i “Liplje”. Velikosrpski zločinci su primarno ciljali muškarce, dok su žene, djeca i stariji prisilno premještani, a žene izložene i seksualnom nasilju. Uz to, zločinci su uništavali kulturno i vjersko naslijeđe Bošnjaka. Masovna ubijanja nastavila su se i tokom genocida u Srebrenici 1995. godine, čime je Zvornik postao jedno od ključnih mjesta kontinuiranih ratnih zločina i masovnih grobnica Bošnjaka. Negiranje ratnih zločina i historijski revizionizam ostaju aktuelna tema u bosanskohercegovačkom društvu. Fokus na lokalnoj zajednici Zvornik pokazuje aktuelne pojave negiranja zločina i revizionizma, ali i napore u memorijalizaciji, koje pretežno vode porodice žrtava, Islamska zajednica i lokalna udruženja, dok kontinuirana institucionalna podrška gotovo ne postoji. Primjeri spomen-obilježja u Bijelom Potoku, logora “Pilicaˮ i “Lipljeˮ te Memorijalnog centra u Kalesiji svjedoče o zločinima i omogućavaju održavanje sjećanja, no nedovršeni projekti, zapušteni objekti i ograničena funkcionalnost ovih prostora pokazuju duboke manjkavosti u kulturi pamćenja. Problemi uključuju ograničen pristup istraživačima, nepostojanje adekvatne edukativne funkcije memorijalnih centara i zavisnost od entuzijazma pojedinaca, dok političke institucije često ne preuzimaju odgovornost.